येशू ख्रिस्ताच्या वधस्तंभावर चढवलेल्या मृत्यूच्या आणि मानवतेसाठी त्यांच्या बलिदानाच्या स्मरणार्थ जगभरातील ख्रिश्चन लोक गुड फ्रायडे साजरा करतात. याला ब्लॅक फ्रायडे असेही म्हणतात. ईस्टर संडेच्या आधी गुड फ्रायडे साजरा केला जातो आणि हा दिवस ख्रिश्चन समुदायात सर्वात खास मानला जातो.
ख्रिश्चनांच्या श्रद्धेनुसार, या दिवशी येशू ख्रिस्ताने संपूर्ण जगातून वाईटाचे उच्चाटन करण्यासाठी स्वतःचे बलिदान दिले. ख्रिश्चन लोक गुड फ्रायडे हा दिवस मोठ्या शोकाचा दिवस म्हणून लक्षात ठेवतात आणि उपवास देखील पाळतात. तसेच या दिवशी लोक येशू ख्रिस्ताचे स्मरण करण्यासाठी चर्चमध्ये जातात आणि प्रार्थना देखील करतात. काही ठिकाणी, येशू ख्रिस्ताचे बलिदान आणि त्यांचे शेवटचे शब्द गुड फ्रायडेच्या विशेष कार्यक्रमांच्या रूपात दर्शविले आहेत. म्हणून ख्रिश्चन लोक या दिवशी उपवास करतात आणि बरेच लोक मांस खाणे देखील टाळतात.
गुड फ्रायडेला ब्लॅक फ्रायडे आणि ग्रेट फ्रायडे असेही म्हणतात. १८ एप्रिल, शुक्रवारी गुड फ्रायडे साजरा केला जात आहे. तर ईस्टर संडे २० एप्रिल रोजी साजरा केला जाईल. तसे इंग्रजी कॅलेंडरनुसार, गुड फ्रायडे दरवर्षी वेगवेगळ्या तारखांना साजरा केला जातो.
गुड फ्रायडेचा इतिहास
ज्यू लोकांमध्ये येशू ख्रिस्ताची वाढती लोकप्रियता तेथील ढोंगी धार्मिक नेत्यांना चिडवू लागल्यापासून गुड फ्रायडे सुरू होतो. त्यांनी येशूंबद्दल रोमचा शासक पिलात याच्याकडे तक्रार केली होती. त्यांनी पिलातला सांगितले की देवाचा पुत्र असल्याचा दावा करणारा हा तरुण पापी होता आणि देवाच्या राज्याबद्दलही बोलत होता. तक्रार मिळाल्यानंतर, ईसावर धर्माचा अवमान करण्यासह देशद्रोहाचा आरोप ठेवण्यात आला.
यानंतर, येशूला क्रूसावर चढवून मृत्युदंड देण्याचा आदेश जारी करण्यात आला. फटके मारल्यानंतर आणि काट्यांचा मुकुट दिल्यानंतर, प्रभु येशूला खिळे ठोकून वधस्तंभावर लटकवण्यात आले. येशूला ज्या ठिकाणी वधस्तंभावर खिळण्यात आले होते त्या ठिकाणाचे नाव गोलगोथा आहे. बायबलनुसार, येशू ख्रिस्तांना शुक्रवारी वधस्तंभावर खिळण्यात आले होते, म्हणूनच त्याला गुड फ्रायडे म्हणतात.
मग या दिवसाला गुड फ्रायडे का म्हणतात?
गुड फ्रायडेला गुड फ्रायडे म्हटले जात असले तरी तो आनंदाचा दिवस नसून शोक करण्याचा दिवस आहे. म्हणूनच तुम्ही कोणालाही हॅपी गुड फ्रायडे म्हणू नये. कारण या दिवशी येशू ख्रिस्ताला वधस्तंभावर खिळण्यात आले होते.
ख्रिश्चन अनुयायांचा असा विश्वास आहे की या दिवशी येशू ख्रिस्ताने मानवतेच्या उन्नतीसाठी स्वतःचे बलिदान दिले. ख्रिश्चनांसाठी हा दिवस त्याग आणि प्रेमाचा दिवस मानला जातो. गुड फ्रायडे हा पवित्रतेचा दिवस किंवा चांगुलपणाचा दिवस मानला जातो, म्हणूनच त्याला 'Holy Friday' असेही म्हणतात. काही लोक असाही विश्वास करतात की गुड फ्रायडेमध्ये गुड या शब्दाचा अर्थ देव आहे.
ख्रिश्चन समुदायाचे लोक गुड फ्रायडेला मांस खाणे टाळतात. त्यांचा असा विश्वास आहे की गुड फ्रायडेच्या दिवशी, येशू ख्रिस्ताने मानवतेसाठी स्वतःचे बलिदान दिले.
गुड फ्रायडे कसा साजरा केला जातो?
रोमन कॅथोलिक चर्च गुड फ्रायडे हा उपवासाचा दिवस म्हणून पाळतो, तर चर्चच्या लॅटिन रीतीनुसार एकवेळेस पूर्ण जेवणाची परवानगी आहे, जरी हे नियमित जेवणापेक्षा कमी असते. रोमन रीतीनुसार, पवित्र गुरुवारी संध्याकाळी प्रभूभोजनानंतर ईस्टर पर्यंत उत्सव साजरा केला जात नाही. प्रभु येशू ख्रिस्ताच्या स्मरणार्थ भोज उत्सव केला जात नाही आणि तो केवळ पस्सिओं ऑफ द लोर्ड च्या सर्व्हिस दरम्यान भाविकांमध्ये वाटला जातो.
पूजा वेदी पूर्णपणे रिकामी असते आणि तिथे क्रॉस, मेणबत्ती किंवा वस्त्र काहीही ठेवले जात नाही. प्रथेनुसार, ईस्टर निगरानी काळात पाण्याच्या आशीर्वादासाठी भांडे रिकामे केले जातात. ईस्टर व्हिजिल कालावधीत गुड फ्रायडे किंवा पवित्र शनिवारी घंटा वाजवू नये अशी परंपरा आहे.
