India Tourism : भाद्रपद महिन्यात भगवान विश्वकर्माची विशेष पूजा केली जाते. भारतात, भगवान विश्वकर्माची बांधकाम, वास्तुकला, कारागिरी आणि तांत्रिक ज्ञानाची देवता म्हणून पूजा केली जाते. असे मानले जाते की ब्रह्मा, विष्णू, शिव यांची शस्त्रे असोत किंवा इंद्रपुरी, द्वारका आणि लंका यांसारख्या दिव्य शहरे असोत, विश्वकर्मा जी यांनी ती बांधली होती. दरवर्षी भाद्रपद महिन्यात विश्वकर्मा जयंतीला देशभरातील कारागीर, अभियंते, कारागीर आणि उद्योगपती भगवान विश्वकर्माची विशेष पूजा करतात. देशात काही प्रमुख मंदिरे आहे जिथे दरवर्षी भव्य कार्यक्रम आयोजित केला जातो. भारतात अनेक विश्वकर्मा मंदिरे आहे, पण काही प्रमुख खालीलप्रमाणे
विश्वकर्मा पूजा आणि मंदिरांचे महत्व
भगवान विश्वकर्मा हे शिल्पकार, अभियंते आणि कारागिरांचे आराध्य देव आहे. त्यांची पूजा दरवर्षी १७ सप्टेंबरला होते. मंदिरांमध्ये कारखान्यांमध्ये आणि घरांमध्ये पूजा केली जाते.
विश्वकर्मा मंदिराची माहिती
विश्वकर्मा मंदिर, अजमेर आणि पुष्कर राजस्थान
राजस्थानातील अजमेर आणि पुष्कर येथे असलेली ही मंदिरे जांगिड समुदायाने बांधली आहेत. येथे विश्वकर्मा जयंतीला मिरवणुका, विशेष हवन, अन्नकूट आणि सामूहिक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. या मंदिरांमध्ये कारागिरी आणि बांधकामाशी संबंधित भाविकांची मोठी गर्दी जमते.
विश्वकर्मा मंदिर गुवाहाटी
हे मंदिर गुवाहाटीच्या मुख्य भागात आहे आणि उत्तर-पूर्व भारतातील एकमेव असे मंदिर मानले जाते जे भगवान विश्वकर्माला समर्पित आहे. हे मंदिर जगातील सर्वात जुने विश्वकर्मा मंदिर म्हणून ओळखले जाते. मंदिराची रचना प्राचीन आहे आणि ते हिंदू धर्मातील एक दुर्मीळ मंदिर आहे, ज्यात विश्वकर्मा देवतेची पूजा होते. विश्वकर्मा पूजेच्या दिवशी येथे विशेष उत्सव साजरा केला जातो. मंदिरात भगवान विश्वकर्माची मूर्ती आहे, आणि ते इंजिनिअर्स, शिल्पकार आणि कारागीरांसाठी पवित्र स्थळ आहे.
तसेच गुवाहाटी विमानतळ किंवा रेल्वे स्टेशनपासून टॅक्सी किंवा बसने सहज पोहोचता येते.
विश्वकर्मा मंदिर जयपूर, राजस्थान
हे २९० वर्ष जुने मंदिर आहे. येथे भगवान विश्वकर्मा व्यतिरिक्त गणेश, लक्ष्मी-नारायण यांच्या मूर्ती आहे. जांगिड़ समाजाचे प्रधान मंदिर मानले जाते. जयपूरच्या बसावट काळात (१८व्या शतकात) हे बांधले गेले. विश्वकर्मा पूजेच्या वेळी विशेष पूजा होते.
विश्वकर्मा मंदिर पहाडगंज, नवी दिल्ली
हे मंदिर महाभारत काळातील इंद्रप्रस्थ शहराच्या निर्माण स्थळावर आहे. पांडवांनी विश्वकर्मा जींच्या मदतीने हे शहर बांधले होते. आज हे नवी दिल्लीचा भाग आहे.
विश्वकर्मा मंदिर, रतलाम मध्य प्रदेश
रतलाम शहरात असलेले हे मंदिर मध्य प्रदेशातील एक प्रमुख विश्वकर्मा धाम आहे. विश्वकर्मा समुदायाकडून दरवर्षी येथे एक भव्य कार्यक्रम आयोजित केला जातो. लोक येथे नवीन अवजारे, यंत्रे आणि वाहने इत्यादींची योग्य पद्धतीने पूजा करण्यासाठी येतात.
