Publish Date: Thu, 10 Jul 2025 (06:13 IST)
Updated Date: Thu, 10 Jul 2025 (07:52 IST)
भारतीय संस्कृतीत गुरुंना इतके महत्त्व आहे की त्यांना देवापेक्षाही वरचे स्थान दिले जाते. ज्योतिषशास्त्रात गुरुला गुरु आणि देवगुरूचा दर्जा दिला जातो कारण हा ग्रह ज्ञान, धर्म, आनंद आणि जीवनात प्रगतीचा कारक मानला जातो. म्हणून जेव्हा गुरु कुंडलीत अशुभ स्थितीत असतो किंवा नीच स्थितीत असतो तेव्हा त्याला गुरु दोष म्हणतात. हा दोष व्यक्तीच्या जीवनात अनेक प्रकारचे अडथळे आणि मानसिक ताण निर्माण करतो. गुरु पौर्णिमेला गुरु दोषाचा प्रभाव कमी करता येतो. पण सर्वप्रथम, गुरु दोष कधी तयार होतो ते जाणून घेऊया...
गुरु दोष कधी तयार होतो?
कुंडलीत गुरु दोष तेव्हा तयार होतो जेव्हा गुरु नीच राशीत (मकर) स्थित असतो, किंवा गुरु शत्रू ग्रहांसह किंवा त्यांच्या दृष्टिकोनात असतो (शनि, राहू, केतू), किंवा गुरु सहाव्या, आठव्या किंवा बाराव्या घरात असतो, किंवा गुरुवर पापी ग्रहांची दृष्टी असते, किंवा गुरु प्रतिगामी असतो आणि शुभ दृष्टीपासून वंचित असतो, किंवा गुरुच्या महादशा किंवा अंतरदशामध्ये दुःख असते.
गुरु दोषाचे दुष्परिणाम
गुरु दोषाने ग्रस्त असलेल्या व्यक्तीला लग्नात विलंब किंवा अडथळा, संततीच्या सुखात समस्या, शिक्षण आणि करिअरमध्ये अडथळे, आध्यात्मिक विकासात अडथळे, खोटे आरोप किंवा आदर गमावण्याचा सामना करावा लागू शकतो. याशिवाय वडिलोपार्जित संपत्तीपासून वंचित राहणे, मानसिक अस्थिरता आणि चुकीचे निर्णय घेणे यासारख्या समस्यांनाही सामोरे जावे लागू शकते.
गुरु दोष टाळण्यासाठी सोपे उपाय
गुरु दोष टाळण्यासाठी, गुरु पौर्णिमेला उपवास करा, पिवळे कपडे घाला आणि व्रत आचाराचे पालन करा.
दर गुरुवारी भगवान विष्णू आणि देव गुरु बृहस्पतीची पूजा करा. तसेच बृहस्पती बीज मंत्र 'ॐ ग्रां ग्रीं ग्रौं सः गुरवे नमः' चा १०८ वेळा जप करा.
तुमच्या जीवनातील खऱ्या गुरुचा (शिक्षक/आध्यात्मिक गुरु) आदर करा. त्यांना दक्षिणा किंवा कपडे दान करा.
विशेषतः गुरुवारी, गायीला हरभरा डाळ, गूळ इत्यादी खाऊ घाला.
गुरुवारी पिंपळाच्या झाडाला पाणी अर्पण करा आणि दिवा लावा.
या दिवशी पिवळ्या वस्तू दान करा, गरीब मुलींना अन्न आणि कपडे द्या आणि गरजू विद्यार्थ्यांना मदत करा.
जर तुम्हाला तुमच्या कुंडलीतील गुरुदोषापासून मुक्ती मिळवायची असेल, तर गुरुपौर्णिमेला सकाळी केळीच्या झाडाला हळद मिसळलेले पाणी अर्पण करा. संध्याकाळी पिवळी फुले, हरभरा डाळ अर्पण करा आणि तुपाचा दिवा लावा. या दरम्यान 'ॐ बृं बृहस्पते नम:' या मंत्राचा जप करा.
ज्योतिषीय उपायांमध्ये, तुम्ही नवग्रह शांती यज्ञ करू शकता, गुरु ग्रहाच्या शांतीसाठी विशेष पूजा करू शकता आणि कुंडलीनुसार रत्न (पुष्कराज) धारण करू शकता. परंतु ज्योतिषीय सल्ल्यानंतरच रत्न धारण करा.
अस्वीकारण: हा लेख ज्योतिष शास्त्रावर आधारित आहे. वेबदुनिया याची पुष्टी करत नाही. या संदर्भात माहितीसाठी संबंधित तज्ञांचा सल्ला घ्या.
