स्वातंत्र्य दिनासाठी देशात खूप उत्साह असतो. या काळात तुम्हाला प्रत्येक घरात भारतीय तिरंगा दिसेल. बरेच लोक त्यांच्या बाईक आणि कारवर ध्वज लावतात, परंतु तुम्हाला माहिती आहे का की तो लावण्याचे काही नियम आहेत? जर ते नियम पाळले नाहीत तर ते उल्लंघन मानले जाईल. जर तुम्ही गाडीच्या साईड मिररवर किंवा पुढच्या बाजूला तिरंगा लावला तर ते ध्वज संहितेचे उल्लंघन मानले जाईल. देशाचा ध्वज लावण्याची योग्य पद्धत काय आहे ते जाणून घ्या.
राष्ट्रध्वज कुठे लावावा?
तुम्ही अनेक वेळा वाहनांच्या बाहेर राष्ट्रध्वज लावलेला पाहिला असेल, परंतु ही पद्धत पूर्णपणे चुकीची आहे. प्रत्यक्षात, गाडीत ध्वज लावण्यासाठी फक्त दोन ठिकाणीच सांगितले गेले आहे, ज्याच्या बाहेर ध्वज लावणे नियमांचे उल्लंघन आहे. NHAI नुसार, नियमात म्हटले आहे की 'राष्ट्रध्वज गाडीत फक्त डॅशबोर्ड किंवा विंडस्क्रीनच्या आतच लावता येतो.' बाहेरून लावणे ध्वज संहितेचे उल्लंघन मानले जाईल.’
तिरंग्याबाबत इतर कोणते नियम आहेत?
'भारतीय ध्वज संहिते'मध्ये तिरंग्याचा आदर आणि तो फडकवण्याबाबत अनेक नियम देण्यात आले आहेत. जर एखाद्या व्यक्तीने तिरंग्याचा अपमान केला तर त्याला ३ वर्षांपर्यंतची शिक्षा किंवा दंड होऊ शकतो. कधीकधी या दोन्ही शिक्षा देखील होऊ शकतात. याशिवाय ध्वजाचा वापर कपडे, गणवेश, उशा, नॅपकिन आणि रुमाल बनवण्यासाठी करता येणार नाही. यासोबतच ध्वजाच्या वरच्या बाजूला असलेला भगवा रंग खाली ठेवला जाणार नाही.
तो आदराने खाली आणला जातो
ध्वज इतक्या उंचीवर फडकवला पाहिजे की समोर उभ्या असलेल्या लोकांचे डोके ते पाहण्यासाठी वर येईल. देशाचा ध्वज काहीही झाकण्यासाठी वापरता येत नाही. ध्वज नेहमीच वेगाने वर उचलला जातो, तर तो हळूहळू आणि आदराने खाली आणला जातो.
