विद्या प्रतिष्ठानची स्थापना १६ ऑक्टोबर १९७२ रोजी अजित पवार यांचे काका आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रमुख शरद पवार यांनी केली होती. त्यावेळी बारामती हा एक मागासलेला, दुष्काळग्रस्त भाग होता.
तसेच बारामती येथील विद्या प्रतिष्ठान, जिथे महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांचे अंतिम संस्कार केले जात आहे, ते केवळ खेळाचे मैदान किंवा शाळा नाही. ती पवार कुटुंबाच्या स्वप्नांची 'प्रयोगशाळा' आहे, ज्याने बारामतीची ओळख बदलली. अजित पवार यांचे पार्थिव अंत्यदर्शनासाठी येथे ठेवण्यात आले आहे आणि येथेच त्यांना पंचमहाभूतांमध्ये विसर्जित केले जाईल. हे ठिकाण योगायोगाने निवडले गेले नव्हते. विद्या प्रतिष्ठानशी पवार कुटुंबाचे नाते रक्त आणि घामाचे आहे.
१६ ऑक्टोबर १९७२ रोजी अजित पवार यांचे काका आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनी विद्या प्रतिष्ठानची स्थापना केली. त्यावेळी बारामती हा एक मागासलेला, दुष्काळग्रस्त भाग होता. शरद पवार यांचे स्वप्न होते की गावातील शेतकरी आणि मजुरांच्या मुलांना पुणे किंवा मुंबईतील मुलांइतकेच इंग्रजी माध्यमाचे शिक्षण मिळावे. या दृष्टिकोनातून, आता "विद्यानगरी" म्हणून ओळखली जाणारी ही संस्था ओसाड, खडकाळ जमिनीवर स्थापन झाली.
अजित पवार हे संस्थेचे शिल्पकार
शरद पवार यांनी पायाभरणी केली तेव्हा अजित पवार यांनी तिचे आधुनिक स्वरूप घडवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. संस्थेचे दस्तऐवज आणि इतिहास अजित पवार यांना तात्काळ, प्रभावी आणि बिनशर्त पाठिंबा म्हणून वर्णन करतात. जेव्हा जेव्हा संस्थेला विस्तार, पायाभूत सुविधा किंवा निधीची आवश्यकता होती तेव्हा अजित पवार आधारस्तंभ म्हणून उभे राहिले. त्यांनी बारामती कॅम्पसमध्ये जगातील सर्वोत्तम सुविधा उपलब्ध करून दिल्या, मग ते आयटी कॉलेज असो किंवा बायोटेक्नॉलॉजी सेंटर. म्हणूनच आज त्यांच्या अंत्यसंस्कारासाठी हे ठिकाण निवडण्यात आले. हे त्यांचे "कार्यस्थळ" होते, जिथे त्यांनी शिक्षणाद्वारे हजारो लोकांचे जीवन बदलले.
पत्नी सुनेत्रा पवार या संस्थेच्या "संरक्षक"
अजित पवार यांचे कुटुंब संस्थेशी थेट जोडलेले आहे. त्यांच्या पत्नी सुनेत्रा पवार या विद्या प्रतिष्ठानच्या विश्वस्त आहे. सक्रिय राजकीय कारकिर्दी असूनही, सुनेत्रा पवार त्यांचा बहुतेक वेळ कॅम्पसमध्ये घालवतात. त्या संस्थेच्या दैनंदिन कामकाज, विद्यार्थी विकास आणि नवीन प्रकल्पांवर देखरेख करतात. संस्थेच्या ४६ व्या वर्धापन दिनानिमित्त, सुनेत्रा पवार यांनी भावनिकरित्या घोषित केले की ही संस्था खडकाळ जमिनीवर बांधलेली ज्ञानाची स्वर्ग आहे. नशिबाच्या वळणाचे साक्षीदार व्हा, आज त्या त्याच "स्वर्ग" च्या अंगणात तिच्या पतीला अंतिम निरोप देतील.
ओसाड जमिनीपासून ते जागतिक दर्जाच्या कॅम्पसपर्यंत
आज अजित पवार यांचे अंत्यसंस्कार होणारे ठिकाण १५० एकरांवर पसरलेले एक विस्तीर्ण कॅम्पस आहे. येथे बाल विकास मंदिरापासून अभियांत्रिकी, कायदा, जैवतंत्रज्ञान आणि आयटीपर्यंतची महाविद्यालये आहे. २५,००० हून अधिक विद्यार्थी येथे शिक्षण घेतात आणि हजारोंना रोजगार मिळाला आहे. या कॅम्पसमध्ये शरद पवार यांना मिळालेल्या भेटवस्तू आणि सन्मानांचे संग्रहालय देखील आहे, जे पवार कुटुंबाचा वारसा जपते.
अजित पवारांच्या अंत्यसंस्कारासाठी विद्या प्रतिष्ठानची निवड एक खोल संदेश देते. हे दाखवून देते की अजित पवारांचा खरा वारसा केवळ राजकारण नाही तर त्यांनी बारामतीला आणलेला शिक्षण आणि विकास आहे.
Edited By- Dhanashri Naik
