Publish Date: Sat, 06 Sep 2025 (07:30 IST)
Updated Date: Fri, 05 Sep 2025 (14:42 IST)
Indonesia Tourism : श्रद्धेची शक्ती सीमा, धर्म आणि भाषा ओलांडते. याचे एक जिवंत आणि आश्चर्यकारक उदाहरण इंडोनेशियातील माउंट ब्रोमो येथे दिसून येते. जगातील सर्वात जास्त मुस्लिम लोकसंख्या असलेल्या या देशात, गेल्या ७०० वर्षांपासून एका सक्रिय ज्वालामुखीच्या मुखाशी भगवान गणेशाची एक प्राचीन मूर्ती बसली आहे. स्थानिक लोकांचा असा विश्वास आहे की ही मूर्ती केवळ त्यांच्या धार्मिक श्रद्धेचे प्रतीक नाही तर ज्वालामुखीतून बाहेर पडणाऱ्या विनाशकारी लावावरही नियंत्रण ठेवते, ज्यामुळे जवळपास राहणाऱ्या लोकांना सुरक्षित राहते.
भगवान गणेश मंदिर इंडोनेशिया
पूर्व जावामध्ये स्थित, माउंट ब्रोमो हा इंडोनेशियातील एक अतिशय सक्रिय ज्वालामुखी आहे. येथील स्थानिक लोकांसाठी, विशेषतः टेंगेरी समुदायासाठी, हा पर्वत केवळ एक भौगोलिक रचना नाही तर एक पवित्र स्थान आहे. या ज्वालामुखीच्या मुखाशी, भगवान गणेशाची ही शतकानुशतके जुनी मूर्ती एका खडकावर स्थापित आहे. त्याला 'अनादी गणेश' म्हणतात. ही मूर्ती तिथे कधी आणि कशी स्थापित झाली याचा कोणताही लिखित पुरावा नाही, परंतु असे मानले जाते की ती १४ व्या शतकात येथे स्थापित झाली होती, जेव्हा इंडोनेशियामध्ये हिंदू धर्माचा प्रभाव होता. ही मूर्ती पुरावा आहे की जरी धर्म काळानुसार बदलले असले तरी लोकांची श्रद्धा आणि श्रद्धा बदललेली नाही. विनाशापासून संरक्षण करणारा विघ्नहर्ता शतकानुशतके, माउंट ब्रोमो वेळोवेळी उद्रेक होत आहे, ज्यातून बाहेर पडणारा लावा आणि राख जवळच्या गावांना धोका निर्माण करते. स्थानिक लोकश्रद्धेनुसार, जेव्हा जेव्हा ज्वालामुखीचा उद्रेक होण्याचा धोका असतो तेव्हा लोक गणेशाच्या या मूर्तीसमोर प्रार्थना करतात. त्यांचा असा विश्वास आहे की विघ्नहर्ता म्हणून ओळखले जाणारे गणपती बाप्पा त्यांच्या प्रार्थना स्वीकारतात आणि ज्वालामुखीचा रोष शांत करतात. तसेच ही श्रद्धा इतकी खोलवर आहे की दरवर्षी येथे 'यज्ञ कासद' नावाचा एक अनोखा उत्सव साजरा केला जातो. या उत्सवादरम्यान, भाविक ज्वालामुखीच्या मुखावर चढतात आणि फळे, भाज्या, फुले आणि तांदूळ असे भगवान गणेशाचे नैवेद्य अर्पण करतात, जे ते थेट ज्वालामुखीच्या मुखात टाकतात. हा विधी या नैवेद्यांच्या बदल्यात गणेश त्यांचे रक्षण करेल या श्रद्धेचे प्रतीक आहे.
सांस्कृतिक प्रतीक
ही मूर्ती केवळ हिंदू धर्मातील लोकच पूजनीय मानतात असे नाही. इंडोनेशियात राहणारे मुस्लिम आणि इतर धर्मातील लोकही या मूर्तीचा आदर करतात. ते एक पवित्र स्थान आणि त्यांच्या सांस्कृतिक वारशाचा भाग मानतात. धार्मिक श्रद्धा लोकांना कसे एकत्र करू शकतात आणि विभाजित करण्याऐवजी त्यांना कसे एकत्र करू शकतात हे यातून दिसून येते. ही गणेशमूर्ती जागतिक बंधुता आणि शांतीचा संदेश देते.