मकर संक्रांतीच्या दिवशी दान करण्याला खूप महत्त्व आहे, पण शास्त्रांनुसार काही गोष्टींचे दान करणे अशुभ मानले जाते किंवा त्यामुळे दानाचे पूर्ण फळ मिळत नाही.
मकर संक्रांतीला खालील गोष्टींचे दान टाळावे:
१. जुने किंवा फाटलेले कपडे
अनेकजण संक्रांतीच्या निमित्ताने घरातील जुने, मळलेले किंवा फाटलेले कपडे दान करतात. शास्त्रांनुसार, अशा वस्तूंचे दान केल्याने घरात दरिद्रता येते. दान नेहमी नवीन किंवा चांगल्या स्थितीतील वस्तूंचेच करावे.
२. शिळे अन्न
दान हे नेहमी सात्विक आणि ताजे असावे. कोणालाही शिळे, खराब झालेले किंवा उरलेले अन्न दान करू नका. असे केल्याने पुण्याऐवजी दोष लागतो.
३. प्लास्टिक किंवा काचेच्या वस्तू
संक्रांतीच्या दिवशी प्लास्टिकच्या वस्तू, धारदार वस्तू (जसे की चाकू, कात्री) किंवा काचेच्या वस्तू दान करणे टाळावे. हे दान नकारात्मकता वाढवू शकते असे मानले जाते.
४. वापरलेले तेल
मकर संक्रांतीला तिळाचे आणि तेलाचे दान शुभ असते, पण ते तेल वापरलेले किंवा खरकटे नसावे. नेहमी शुद्ध आणि नवीन तेलाचेच दान करावे.
५. राग किंवा अपमानास्पद भावनेने केलेले दान
दानाचे फळ तेव्हाच मिळते जेव्हा ते मनापासून आणि समोरच्या व्यक्तीचा आदर राखून केले जाते. कोणालाही हिणवून, रागाने किंवा उपकार करण्याच्या भावनेने दिलेली वस्तू 'दान' मानली जात नाही.
काही महत्त्वाच्या टिप्स:
दान देणारी व्यक्ती आणि दान करण्याची वस्तू दोन्ही स्वच्छ असावीत.
जर तुमच्या दारात कोणी गरजू आला असेल, तर त्याला किमान थोडे तीळ-गुळ तरी द्यावे, रिकाम्या हाताने पाठवू नये.
मांस, मद्य किंवा इतर कोणत्याही नशिल्या पदार्थांचे दान या पवित्र दिवशी करू नये.
मकर संक्रांतीला तिळ, गुळ, नवीन वस्त्र, धान्य आणि गाईला चारा देणे अत्यंत शुभ मानले जाते.
