आज १८ डिसेंबर रोजी आंतरराष्ट्रीय स्थलांतरित दिन संपूर्ण जगभरात साजरा केला जात आहे. मानवी प्रगतीमध्ये स्थलांतरितांच्या योगदानाचा गौरव करण्यासाठी आणि त्यांच्या हक्कांचे संरक्षण करण्यासाठी हा दिवस समर्पित आहे.
आंतरराष्ट्रीय स्थलांतरित दिन महत्त्व आणि इतिहास
स्थलांतर कशाप्रकारे विविध संस्कृतींना एकत्र आणते आणि जागतिक विकासाला गती देते, हे यातून अधोरेखित केले जाते. ४ डिसेंबर २००० रोजी संयुक्त राष्ट्रांनी १८ डिसेंबर हा दिवस 'आंतरराष्ट्रीय स्थलांतरित दिन' म्हणून घोषित केला. १८ डिसेंबर १९९० रोजी 'सर्व स्थलांतरित कामगार आणि त्यांच्या कुटुंबातील सदस्यांच्या हक्कांच्या संरक्षणावरील आंतरराष्ट्रीय अधिवेशन' स्वीकारण्यात आले होते, त्याचे स्मरण म्हणून हा दिवस निवडला गेला.
उद्दिष्टे
हक्कांचे संरक्षण
जगभरातील स्थलांतरितांना भेदभावाशिवाय मूलभूत मानवी हक्क मिळावेत यासाठी जागरूकता निर्माण करणे.
योगदानाचा सन्मान
स्थलांतरित व्यक्ती केवळ रोजगारासाठी जात नाहीत, तर ते यजमान देशाची अर्थव्यवस्था, संस्कृती आणि नवनिर्मितीमध्ये मोलाची भर घालतात.
समस्यांवर उपाय
मानवी तस्करी, अवैध स्थलांतर आणि स्थलांतरितांचे होणारे शोषण थांबवण्यासाठी जागतिक स्तरावर धोरणे आखणे.
स्थलांतरितांसमोर असलेली आव्हाने
आजच्या काळात स्थलांतरितांना अनेक कठीण प्रसंगांना सामोरे जावे लागते:
सुरक्षेचा अभाव, युद्ध, राजकीय अस्थिरता आणि हवामान बदलामुळे अनेक लोक विस्थापित होत आहे.
आरोग्य आणि शिक्षण, परक्या देशात किंवा शहरात आरोग्याच्या सुविधा आणि मुलांच्या शिक्षणाची मोठी समस्या असते.
सामाजिक भेदभाव, भाषिक आणि सांस्कृतिक फरकांमुळे अनेकदा त्यांना भेदभावाचा सामना करावा लागतो.
"स्थलांतर हे केवळ एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी जाणे नसून, ती प्रगती, जिद्द आणि नव्या संधींची शोधयात्रा आहे." जगभरातील सुमारे २८ कोटींहून अधिक स्थलांतरितांच्या योगदानाचा सन्मान करणे. त्यांच्या अधिकारांचे संरक्षण, सुरक्षित स्थलांतर आणि आव्हानांबद्दल जागरूकता निर्माण करणे. स्थलांतरित अर्थव्यवस्था, संस्कृती आणि विकासात महत्त्वाची भूमिका बजावतात. ते श्रमशक्ती वाढवतात, नावीन्य आणतात आणि रेमिटन्सद्वारे मूळ देशांना मदत करतात.
२०२५ ची थीम
२०२५ साठीची थीम माझी महान कथा: संस्कृती आणि विकास अशी आहे. ही थीम स्थलांतर कसे वाढीस मदत करते, समाज समृद्ध करते आणि समुदायांना जोडते, अनुकूल बनवते यावर प्रकाश टाकते. हा दिवस स्थलांतरितांना सन्मान देण्याची आणि त्यांच्या हक्कांसाठी एकजूट दाखवण्याची संधी आहे.
Edited By- Dhanashri Naik
