हिंदू धर्मात श्राद्ध पक्षाला विशेष महत्त्व मानले जाते. या काळात पितरांना प्रसन्न करण्यासाठी अनेक प्रकारचे विधी केले जातात. असे मानले जाते की श्राद्ध केल्याने पितरांच्या आत्म्याला शांती मिळते आणि त्यांचे आशीर्वाद कुटुंबावर राहतात. जर काही कारणास्तव तुम्ही तुमच्या पितरांच्या मृत्युदिनी श्राद्ध करू शकला नसाल तर एकादशीलाही श्राद्ध करता येते, ज्याला 'एकादशी किंवा ग्यारस का श्राद्ध' म्हणतात. एकादशी श्राद्ध करताना पितरांना काही खास वस्तू अर्पण करणे खूप शुभ मानले जाते. या वस्तू अर्पण केल्याने पितर आनंदी होतात आणि कुटुंबावर त्यांचे आशीर्वाद वर्षाव करतात.
एकादशी श्राद्धात पितरांना काय अर्पण करावे?
एकादशीच्या दिवशी तुळशीच्या दाण्याचे विशेष महत्त्व आहे. श्राद्ध करताना पूर्वजांना अर्पण केलेल्या अन्नात तुळशीचे पान ठेवा. तुळस ही भगवान विष्णूंची आवडती मानली जाते आणि ती पवित्रतेचे प्रतीक आहे. पूर्वजांना अन्नासोबत तुळस अर्पण केल्याने त्यांना समाधान मिळते आणि त्यांचे आशीर्वाद मिळतात.
गंगाजल हे सर्वात पवित्र पाणी मानले जाते. श्राद्धादरम्यान पिंडदान किंवा जल तर्पण करताना गंगाजल वापरावे. गंगाजल पूर्वजांच्या आत्म्याला शांती देते आणि त्यांच्या मोक्षाचा मार्ग मोकळा करते. पूर्वजांना अर्पण केलेल्या अन्नात तुम्ही थोडेसे गंगाजल देखील मिसळू शकता.
श्राद्ध कर्मात काळ्या तीळाचा वापर अनिवार्य मानला जातो. काळे तीळ हे पूर्वजांचे अन्न मानले जाते. श्राद्ध करताना पाण्यात तीळ मिसळून पूर्वजांना अर्पण करा आणि जेवणात तीळाचा देखील वापर करा. तीळ अर्पण केल्याने पूर्वजांना शक्ती मिळते आणि ते आनंदी होतात. त्याच वेळी, झेंडूच्या फुलासोबत काळे तीळ अर्पण केल्याने अधिक फायदा होईल.
पूर्वजांना दुधापासून बनवलेली खीर आवडते. एकादशी श्राद्धादरम्यान पूर्वजांना खीर अर्पण करावी. खीर बनवताना त्यात तुळशीची पाने आणि गंगाजल घाला. प्रथम ही खीर पूर्वजांना अर्पण करा आणि नंतर ती गायी, कावळे, कुत्रे आणि ब्राह्मणांना खाऊ घाला. खीर अर्पण केल्याने पूर्वजांची भूक भागते आणि ते तृप्त झाल्यानंतर आशीर्वाद देतात.
अस्वीकारण: हा लेख धार्मिक आणि ज्योतिष शास्त्रावर आधारित आहे. वेबदुनिया याची पुष्टी करत नाही. या संदर्भात अचूक माहितीसाठी संबंधित तज्ञांचा सल्ला घ्या.
