पाप आणि पुण्य म्हणजे काय ? 10 पाप आणि 10 पुण्य काय कोणते ?

हिंदू धर्मग्रंथ म्हणजे वेद, उपनिषद आणि उपनिषदांचे संक्षेप म्हणजे गीता होय. आठवणी अनुक्रमे आणि स्पष्टपणे वरील तिघांचे क्रम आणि ज्ञान स्पष्ट करतात. पुराण, रामायण आणि महाभारत हा हिंदूंचा प्राचीन इतिहास आहे शास्त्र नाही. 

शास्त्रज्ञ म्हणतात की आयुष्य शास्त्रानुसार घडले पाहिजे. येथे धर्मानुसार 10 प्रमुख पुण्य आणि 10 पाप आहेत. त्यांना जाणून घेऊन त्यांचे अनुसरण केल्यास कोणीही आपल्या आयुष्यात क्रांतिकारक बदल आणू शकते.

धृति: क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रह:।

धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम् ॥

-म 4 मनु स्मृति 6/92

10 पुण्यकर्म 

1 धृती - प्रत्येक परिस्थितीत संयम बाळगणे.

2 अक्षमा - कधीही बदला घेऊ नका, कितीही रागाचे कारण असल्यास रागावू नका.

3 दम - जिद्दी होऊ नका.

4 अस्तेय - दुसऱ्याचा वस्तूंना घेण्याचा विचार करू नका.

5 शौच - आहाराची आणि शरीराची शुद्धता करणे.

6 इंद्रियनिग्रह - इंद्रियांना कोणत्याही विषयात (वासना) मध्ये अडकू देऊ नका.

7 धी - काहीतरी चांगले समजून घेणे.

8 विद्या - धर्म, अर्थ, काम, मोक्ष यांचे ज्ञान.

9 सत्य - खोटे आणि हानिकारक शब्द बोलू नये.

10 अक्रोधा - क्षमा केल्यानंतरही कोणी आपलं अपमान केल्यास रागावू नये.

10 पाप 

1 इतरांकडून पैसे हडपण्याची इच्छा करणे.

2  निषिद्ध कर्म करण्याचा प्रयत्न (मन ज्याला करण्यास रोखते) करणे.

3 प्रत्येक गोष्टींवर विश्वास ठेवणे.

4 कठोर शब्दांचा वापर करणे.

5 खोटं बोलणे.

6 निंदा करणे.

7 अकारणच बोलत राहणे.

8 चोरी करणे.

9 शरीराने, कर्माने, मनाने कोणाला त्रास किंवा दुःख देणे.

10 दुसऱ्या बाईशी किंवा पुरुषाशी लैंगिक संबंध ठेवणे.

सादरीकरण - अनिरुद्ध जोशी 'शतायू'