Shani Dev Katha Marathi प्रचलित समजुतीनुसार सूर्य हे राजा आहे आणि शनिदेव हे नवग्रह कुटुंबातील सेवक आहे, परंतु महर्षी कश्यप यांनी शनि स्तोत्राच्या एका मंत्रात सूर्यपुत्र शनिदेवाला महाबली आणि ग्रहांचा राजा म्हटले आहे - 'सौरिग्रहराजो महाबलः।' प्राचीन ग्रंथानुसार शनिदेवाने भगवान शिवाची उपासना केली. त्यांच्या भक्ती आणि तपश्चर्येने त्यांनी नवग्रहांमध्ये श्रेष्ठ स्थान प्राप्त केले आहे.
एकदा सूर्यदेव गर्भधारणेसाठी पत्नी छाया यांच्या जवळ गेले तेव्हा छाया यांनी सूर्याच्या प्रचंड तेजाने घाबरून डोळे मिटले होते. पुढे छाया यांच्या पोटी शनिदेवांचा जन्म झाला. शनीचा श्याम वर्ण पाहून सूर्याने आपली पत्नी छाया यांच्यावर आरोप केला की शनि हा आपला मुलगा नाही, तेव्हापासून शनीचे वडील सूर्याशी वैर आहे.
शनिदेवाने अनेक वर्षे भुकेले तहानलेले राहून महादेवाची आराधना केली होती आणि कठोर तपश्चर्या करून आपल्या देहाचे दहन केले होते, तेव्हा शनिदेवाच्या भक्तीने प्रसन्न होऊन महादेवाने शनिदेवाला वरदान मागण्यास सांगितले.
शनिदेवाने प्रार्थना केली- माझी आई छाया यांची युगानुयुगे पराभूत होत आहे, त्यांना माझे वडील सूर्याने खूप अपमानित केले आहे आणि छळले आहे, म्हणून माझ्या आईची इच्छा आहे की मी (शनिदेव) माझ्या वडिलांपेक्षा अधिक शक्तिशाली आणि पूजनीय व्हावे.
तेव्हा भगवान महादेवाने वरदान दिले आणि सांगितले की नऊ ग्रहांमध्ये तुझे स्थान सर्वोत्तम असेल. तुम्ही पृथ्वी लोकचे न्यायाधीश आणि दंडाधिकारी व्हाल.
सामान्य माणसांचे काय - देव, असुर, सिद्ध, विद्याधर आणि नाग सुद्धा शनिच्या नावाने घाबरतील. ग्रंथानुसार शनिदेव हे कश्यप गोत्रिय असून सौराष्ट्र हे त्यांचे जन्मस्थान मानले जाते.
