Mumbai Lalbaughcha Raja गिरणी कामगारांच्या प्रार्थनेतून लालबागचा राजा कसा जन्माला आला? त्याला 'नवसाचा गणपती' का म्हणतात?

गिरणी कामगारांच्या प्रार्थनेतून लालबागचा राजा जन्माला आला. तसेच १९३४ मध्ये पेरू चाळ बाजार बंद झाला तेव्हा गिरणी कामगार आणि मच्छीमार मोठ्या अडचणीत आले. दैनंदिन गरजा पूर्ण करणे कठीण झाले. त्यांनी विघ्नहर्ता गणपतीला कायमस्वरूपी बाजारासाठी प्रार्थना केली. त्यांच्या श्रद्धेला फळ मिळाले, जमीनदार राजाबाई तय्यबाली यांनी जमीन दिली आणि लालबाग बाजार बांधला गेला. कृतज्ञतेपोटी 'लालबागचा राजा' सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळाची स्थापना झाली.

९० वर्षांची श्रद्धा

एका साध्या चाळीपासून सुरू झालेला गणेशोत्सवाचा हा प्रवास आज मुंबईतील सर्वात भव्य पंडालमध्ये रूपांतरित झाला आहे. १९३४ पासून आजपर्यंत, लालबागचा राजा ९०+ वर्षांपासून लोकांच्या श्रद्धेचे आणि प्रेमाचे प्रतीक आहे. दरवर्षी लाखो भाविक या राजाच्या चरणी नतमस्तक होतात.

मुंबईचे हृदयाचे ठोके - गणेशोत्सव

मुंबईतील गणेश चतुर्थी हा केवळ एक उत्सव नाही तर शहराच्या हृदयाचे ठोके आहे. अकरा दिवस रस्ते ढोल-ताशांनी आणि बाप्पाच्या जयघोषाने दुमदुमतात. पण या सर्वांमध्ये सर्वात जास्त लक्ष वेधून घेणारा म्हणजे लालबागचा राजा-नवसाचा गणपती.

लालबागच्या राजाचे न बदलणारे रूप

१९३५ पासून लालबागच्या राजाचे रूप जवळजवळ तसेच राहिले आहे. सिंहासनावर बसलेला, आशीर्वादाच्या मुद्रा मध्ये हात वर करून, शांत पण शक्तिशाली चेहरा - ही त्याची ओळख आहे. बदलत्या काळात, हे स्थिर रूप भक्तांच्या श्रद्धेचा आधार बनले.

नवसाची रेषा - इच्छापूर्तीचे ठिकाण

लालबागचा राजा हा केवळ श्रद्धेचे प्रतीक नाही तर नवसाचा गणपती आहे - जो भक्तांच्या इच्छा पूर्ण करतो. भक्त तासन्तास, कधीकधी संपूर्ण दिवस, नवसाची रेषेत उभे राहतात, जेणेकरून ते त्यांचे पाय स्पर्श करू शकतील आणि प्रार्थना करू शकतील.

कांबळी कुटुंबाची कलात्मक परंपरा

लालबागच्या राजाची मूर्ती १९३० च्या दशकात शिल्पकार मधुसूदन दोंडुजी कांबळी यांनी डिझाइन केली होती. तेव्हापासून कांबळी कुटुंब ही मूर्ती बनवत आहे. सध्या संतोष रत्नाकर कांबळी ही परंपरा पुढे चालवत आहे.

दरवर्षी भव्य पंडाल बदलतो

दरवर्षी राजाच्या पंडालची सजावट नवीन थीमवर केली जाते. कधी मंदिरांनी प्रेरित, कधी राजवाड्यांनी, तर कधी जागतिक स्मारकांनी. भव्य सजावट, रोषणाई आणि कला यांचा संगम मुंबईतील सर्वात आकर्षक गणेशोत्सव पंडाल बनवतो.

लालबागचा राजा २०२५-नवीन सुविधा

गणेशोत्सव २०२५ मध्ये लालबागच्या राजाचे दर्शन पूर्वीपेक्षाही अधिक भव्य असेल. यावेळी पहिल्यांदाच पंडालमध्ये वातानुकूलित दर्शन व्यवस्था असेल, जेणेकरून भाविकांना लांब रांगेत उभी राहून दमट हवामानाचा सामना सहज करता येईल.

अनंत अंबानी यांचे विशेष योगदान

गेल्या वर्षी, अनंत अंबानी यांनी राजाला १५ कोटी रुपयांचा २० किलो सोन्याचा मुकुट अर्पण केला होता. २०२५ मध्येही ते उदार हस्ते योगदान देत आहे - वातानुकूलन, सजावट, प्रकाशयोजना आणि भंडारा व्यवस्था. येथे दररोज लाखो भाविकांना प्रसाद आणि जेवण मिळते.

लालबागचा राजा प्रथम दर्शन २०२५

गणेश चतुर्थी २०२५ (२७ ऑगस्ट - ६ सप्टेंबर) च्या आधी, २५ ऑगस्ट रोजी मूर्तीचे पहिले दर्शन होईल. मुंबईत गर्दी होईल, ऑनलाइन लाईव्ह स्ट्रीमिंग होईल आणि पुन्हा एकदा नवसाचा गणपती - लालबागचा राजा भक्तांच्या भक्ती आणि प्रेमाचे केंद्र असेल.

Edited By- Dhanashri Naik