श्री दुर्गा सप्तशती पाठ अध्याय 9

नवमोऽध्याय:

ध्यानम्

ॐ बन्धूककाञ्चननिभं रुचिराक्षमालां

पाशाङ्कुशौ च वरदां निजबाहुदण्डै: ।

बिभ्राणमिन्दुशकलाभरणं त्रिनेत्र-

मर्धाम्बिकेशमनिशं वपुराश्रयामि  ॥

'ॐ' राजोवाच ॥१॥

विचित्रमिदमाख्यातं भगवन् भवता मम ।

देव्याश्र्चरितमाहात्म्यं रक्तबीजवधाश्रितम् ॥२॥

भूयश्‍चेच्छाम्यहं श्रोतुं रक्तबीजे निपातिते ।

चकार शुम्भो यत्कर्म निशुम्भश्‍चातिकोपन: ॥३॥

ऋषिरुवाच ॥४॥

चकार कोपमतुलं रक्तबीजे निपातिते ।

शुम्भासुरो निशुम्भश्‍च हतेष्वन्येषु चाहवे ॥५॥

हन्यमानं महासैन्यं विलोक्यामर्षमुद्वहन् ।

अभ्यधावन्निशुम्भोऽथ मुख्ययासुरसेनया ॥६॥

तस्याग्रतस्तथा पृष्ठे पार्श्‍वयोश्र्च महासुरा: ।

संदष्टौष्ठपुटा: क्रुद्धा हन्तुं देवीमुपाययु: ॥७॥

आजगाम महावीर्य: शुम्भोऽपि स्वबलैर्वृत: ।

निहन्तुं चण्डिका कोपात्कृत्वा युद्धं तु मातृभि: ॥८॥

ततो युद्धमतीवासीद् देव्या शुम्भनिशुम्भयो: ।

शरवर्षमतीवोग्रं मेघयोरिव वर्षतो: ॥९॥

चिच्छेदास्ताञ्छरांस्ताभ्यां चण्डिका स्वशरोत्करै: ।

ताडयामास चाङ्‌गेषु शस्त्रौघैरसुरेश्‍वरौ ॥१०॥

निशुम्भो निशितं खड्‌गं चर्म चादाय सुप्रभम् ।

अताडयन्मूर्ध्नि सिंहं देव्या वाहनमुत्तमम् ॥११॥

ताडिते वाहने देवी क्षुरप्रेणासिमुत्तमम् ।

निशुम्भस्याशु चिच्छेद चर्म चाप्यष्टचन्द्रकम् ॥१२॥

छिन्ने चर्मणि खड्‌गे च शक्तिं चिक्षेप सोऽसुर: ।

तामप्यस्य द्विधा चक्रे चक्रेणाभिमुखागताम् ॥१३॥

कोपाध्मातो निशुम्भोऽथ शूलं जग्राह दानव: ।

आयातं मुष्टिपातेन देवी तच्चाप्यचूर्णयत् ॥१४॥

आविध्याथ गदां सोऽपि चिक्षेप चण्डिकां प्रति ।

सापि देव्या त्रिशूलेन भिन्ना भस्मत्वमागता ॥१५॥

तत: परशुहस्तं तमायान्तं दैत्यपुङ्‌गवम् ।

आहत्य देवी बाणौघैरपातयत भूतले ॥१६॥

तस्मिन्निपतिते भूमौ निशुम्भे भीमविक्रमे ।

भ्रातर्यतीव संक्रुद्ध: प्रययौ हन्तुमम्बिकाम् ॥१७॥

स रथस्थस्तथात्युच्चैर्गृहीतपरमायुधै: ।

भुजैरष्टभिरतुलैर्व्याप्याशेषं बभौ नभ: ॥१८॥

तमायान्तं समालोक्य देवी शङ्‌खमवादयत् ।

ज्याशब्दं चापि धनुषश्‍चकारातीव दु:सहम् ॥१९॥

पूरयामास ककुभो निजघण्टास्वनेन च ।

समस्तदैत्यसैन्यानां तेजोवधविधायिना ॥२०॥

तत: सिंहो महानादैस्तयाजितेभमहामदै: ।

पूरयामास गगनं गां तथैव दिशो दश ॥२१॥

तत: काली समुत्पत्य गगनं क्ष्मामताडयत् ।

कराभ्यां तन्निनादेन प्राक्स्वनास्ते तिरोहिता: ॥२२॥

अट्टाट्टहासमशिवं शिवदूती चकार ह ।

तै: शब्दैरसुरास्त्रेसु: शुम्भ: कोपं परं ययौ ॥२३॥

दुरात्मंस्तिष्ठ तिष्ठेति व्याजहाराम्बिका यदा ।

तदा जयेत्यभिहितं देवैराकाशसंस्थितै: ॥२४॥

शुम्भेनागत्य या शक्तिर्मुक्ता ज्वालातिभीषणा ।

आयान्ती वन्हिकूटाभा सा निरस्ता महोल्कया ॥२५॥

सिंहनादेन शुम्भस्य व्याप्तं लोकत्रयान्तरम् ।

निर्घातनि:स्वनो घोरो जितवानवनीपते ॥२६॥

शुम्भमुक्ताञ्छरान्‍देवी शुम्भस्तत्प्रहिताच्छरान् ।

चिच्छेद स्वशरैरुग्रै: शतशोऽथ सहस्रश: ॥२७॥

तत: सा चण्डिका क्रुद्धा शूलेनाभिजघान तम् ।

स तदाभिहतो भूमौ मूर्च्छितो निपपात ह ॥२८॥

ततो निशुम्भ: सम्प्राप्य चेतनामात्तकार्मुक: ।

आजघान शरैर्देवीं कालीं केसरिणं तथा ॥२९॥

पुनश्‍च कृत्वा बाहूनामयुतं दनुजेश्‍वर: ।

चक्रायुधेन दितिजश्‍छादयामास चण्डिकाम् ॥३०॥

ततो भगवती क्रुद्धा दुर्गा दुर्गातिनाशिनी ।

चिच्छेद तानि चक्राणि स्वशरै: सायकांश्‍च तान् ॥३१॥

ततो निशुम्भो वेगेन गदामादाय चण्डिकाम् ।

अभ्यधावत वै हन्तुं दैत्यसेनासमावृत: ॥३२॥

तस्यापतत एवाशु गदां चिच्छेद चण्डिका ।

खड्‌गेन शितधारेण स च शूलं समाददे ॥३३॥

शूलहस्तं समायान्तं निशुम्भममरार्दनम् ।

ह्रदि विव्याध शूलेन वेगाविद्धेन चण्डिका ॥३४॥

भिन्नस्य तस्य शूलेन ह्रदयान्नि:सृतोऽपर: ।

महाबलो महावीर्यास्तिष्ठेति पुरुषो वदन् ॥३५॥

तस्य निष्क्रामतो देवी प्रहस्य स्वनवत्तत: ।

शिरश्र्चिच्छेद खड्‌‍गेन ततोऽसावपतद्‌भुवि ॥३६॥

तत: सिंहश्‍चखादोग्रं दंष्ट्राक्षुण्णशिरोधरान् ।

असुरांस्तांस्तथा काली शिवदूती तथापरान् ॥३७॥

कौमारीशक्तिनिर्भिन्ना: केचिन्नेशुर्महासुरा: ।

ब्रह्माणीमन्त्रपूतेन तोयेनान्ये निराकृता: ॥३८॥

माहेश्‍वरीत्रिशूलेन भिन्ना: पेतुस्तथापरे ।

वाराहीतुन्डघातेन केचिच्चूर्णीकृता भुवि ॥३९॥

खण्डं खण्डं च चक्रेण वैष्णव्या दानवा: कृता: ।

वज्रेण चैन्द्रीहस्ताग्रविमुक्तेन तथापरे ॥४०॥

केचिद्विनेशुरसुरा: केचिन्नष्टा महाहवात् ।

भक्षिताश्र्चापरे कालीशिवदूतीमृगाधिपै: ॥ॐ॥४१॥

इति श्रीमार्कंण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे

देवीमाहात्मये

निशुम्भवधो नाम नवमोऽध्याय ॥९॥

उवाच २, श्लोका: ३९, एवं ४१,

एवमादित: ५४३ ॥