लक्ष्मी चालीसा उत्पती कशी झाली? पाठ केल्याचे लाभ जाणून घ्या

लक्ष्मीचे रूप कसे आहे आणि त्यांचा उदय कसा झाला?

देवी लक्ष्मीला दोन हत्तींनी वेढले आहे, जे देवीवर पाण्याचा वर्षाव करत आहेत. मां लक्ष्मीचे चार हात आहेत जे चार मानवी ध्येये (अर्थ, धर्म, काम आणि मोक्ष) दर्शवतात. आई तिच्या दोन हातात कमळाचे फूल धरते आणि दुसर्‍या दोन हातात कलश आणि दुसर्‍या हातात धनाचा वर्षाव करत असते. देवीचे वाहन घुबड आणि हत्ती आहे आणि ती एका विशाल कमळावर विराजमान आहे, जे तिचे आसन आहे. त्याच्या सभोवतालची इतर लहान कमळे पवित्रता, सौंदर्य आणि अध्यात्म दर्शवतात. आईचा लाल पोशाख सक्रिय ऊर्जा दर्शवतो आणि सोन्याचे अलंकार समृद्धीसाठी आहेत. मातेभोवती विखुरलेल्या सोन्याच्या नाण्यांचा अर्थ "संपत्ती" आहे जी मां लक्ष्मी तिच्या भक्तांना वरदान म्हणून देते.

लक्ष्मीचा जन्म समुद्रमंथनाने झाला असे मानले जाते. एका पौराणिक कथेनुसार, जेव्हा देवांची शक्ती संपुष्टात येऊ लागली होती, तेव्हा ती परत मिळवण्यासाठी देव आणि राक्षस भगवान विष्णूकडे गेले आणि त्यांच्या आज्ञेनुसार समुद्रमंथन केले. समुद्रमंथनादरम्यान, देवतांना 14 रत्ने प्राप्त झाली, त्यापैकी एक देवी लक्ष्मी होती. माता लक्ष्मीच्या एका हातात पैशाने भरलेला कलश होता, तर दुसऱ्या हातात अभय मुद्रा होती. समुद्रातून बाहेर पडताच लक्ष्मीजींनी भगवान विष्णूंना पती म्हणून स्वीकारले. तेव्हापासून आजपर्यंत लक्ष्मीला भगवान विष्णूची पत्नी मानले जाते. तिला अनेक नावांनी ओळखले जाते, ज्यामध्ये विष्णुप्रिया, पद्मप्रिया इत्यादी मुख्य आहेत.

लक्ष्मी चालिसाची उत्पत्ती कशी झाली?

श्री लक्ष्मी चालिसा ही रामदासांनी रचली होती. रामदासजींनी रचलेल्या श्री लक्ष्मी चालिसामध्ये एकूण चाळीस श्लोक आहेत, जे संपत्तीची देवी लक्ष्मीला समर्पित आहेत. यामध्ये मातेच्या अशा चमत्कारिक शक्तींचा उल्लेख करण्यात आला आहे, ज्यामुळे लोकांचे दुःख दूर होतात. चालिसाचा प्रत्येक श्लोक देवीची स्तुती करण्यासाठी समर्पित आहे. माँ लक्ष्मी ही संपत्ती, सौभाग्य आणि समृद्धीची देवी आहे. असे मानले जाते की देवी लक्ष्मी आपल्या भक्तांच्या सर्व प्रकारच्या आर्थिक समस्या दूर करते. माँ लक्ष्मी पृथ्वीचे पोषण करते, आणि आपले घर समृद्धीने भरते, म्हणूनच देवी लक्ष्मीचे भक्त तिला प्रसन्न करण्यासाठी श्री लक्ष्मी चालिसाचा जप करतात. श्री लक्ष्मी चालिसाचा जप केल्याने जीवनात समृद्धी आणि ऐश्वर्य प्राप्त होते असे म्हटले जाते.

श्री लक्ष्मी चालीसा - Laxmi Chalisa

॥ दोहा॥

मातु लक्ष्मी करि कृपा, करो हृदय में वास।

मनोकामना सिद्ध करि, परुवहु मेरी आस॥

॥ सोरठा॥

यही मोर अरदास, हाथ जोड़ विनती करुं।

सब विधि करौ सुवास, जय जननि जगदंबिका॥

॥ चौपाई ॥

सिन्धु सुता मैं सुमिरौ तोही। ज्ञान बुद्घि विघा दो मोही॥

तुम समान नहिं कोई उपकारी। सब विधि पुरवहु आस हमारी॥

जय जय जगत जननि जगदम्बा । सबकी तुम ही हो अवलम्बा॥1॥

तुम ही हो सब घट घट वासी। विनती यही हमारी खासी॥

जगजननी जय सिन्धु कुमारी। दीनन की तुम हो हितकारी॥2॥

विनवौं नित्य तुमहिं महारानी। कृपा करौ जग जननि भवानी॥

केहि विधि स्तुति करौं तिहारी। सुधि लीजै अपराध बिसारी॥3॥

कृपा दृष्टि चितववो मम ओरी। जगजननी विनती सुन मोरी॥

ज्ञान बुद्घि जय सुख की दाता। संकट हरो हमारी माता॥4॥

क्षीरसिन्धु जब विष्णु मथायो। चौदह रत्न सिन्धु में पायो॥

चौदह रत्न में तुम सुखरासी। सेवा कियो प्रभु बनि दासी॥5॥

जब जब जन्म जहां प्रभु लीन्हा। रुप बदल तहं सेवा कीन्हा॥

स्वयं विष्णु जब नर तनु धारा। लीन्हेउ अवधपुरी अवतारा॥6॥

तब तुम प्रगट जनकपुर माहीं। सेवा कियो हृदय पुलकाहीं॥

अपनाया तोहि अन्तर्यामी। विश्व विदित त्रिभुवन की स्वामी॥7॥

तुम सम प्रबल शक्ति नहीं आनी। कहं लौ महिमा कहौं बखानी॥

मन क्रम वचन करै सेवकाई। मन इच्छित वांछित फल पाई॥8॥

तजि छल कपट और चतुराई। पूजहिं विविध भांति मनलाई॥

और हाल मैं कहौं बुझाई। जो यह पाठ करै मन लाई॥9॥

ताको कोई कष्ट नोई। मन इच्छित पावै फल सोई॥

त्राहि त्राहि जय दुःख निवारिणि। त्रिविध ताप भव बंधन हारिणी॥10॥

जो चालीसा पढ़ै पढ़ावै। ध्यान लगाकर सुनै सुनावै॥

ताकौ कोई न रोग सतावै। पुत्र आदि धन सम्पत्ति पावै॥11॥

पुत्रहीन अरु संपति हीना। अन्ध बधिर कोढ़ी अति दीना॥

विप्र बोलाय कै पाठ करावै। शंका दिल में कभी न लावै॥12॥

पाठ करावै दिन चालीसा। ता पर कृपा करैं गौरीसा॥

सुख सम्पत्ति बहुत सी पावै। कमी नहीं काहू की आवै॥13॥

बारह मास करै जो पूजा। तेहि सम धन्य और नहिं दूजा॥

प्रतिदिन पाठ करै मन माही। उन सम कोइ जग में कहुं नाहीं॥14॥

बहुविधि क्या मैं करौं बड़ाई। लेय परीक्षा ध्यान लगाई॥

करि विश्वास करै व्रत नेमा। होय सिद्घ उपजै उर प्रेमा॥15॥

जय जय जय लक्ष्मी भवानी। सब में व्यापित हो गुण खानी॥

तुम्हरो तेज प्रबल जग माहीं। तुम सम कोउ दयालु कहुं नाहिं॥16॥

मोहि अनाथ की सुधि अब लीजै। संकट काटि भक्ति मोहि दीजै॥

भूल चूक करि क्षमा हमारी। दर्शन दजै दशा निहारी॥17॥

बिन दर्शन व्याकुल अधिकारी। तुमहि अछत दुःख सहते भारी॥

नहिं मोहिं ज्ञान बुद्घि है तन में। सब जानत हो अपने मन में॥18॥

रुप चतुर्भुज करके धारण। कष्ट मोर अब करहु निवारण॥

केहि प्रकार मैं करौं बड़ाई। ज्ञान बुद्घि मोहि नहिं अधिकाई॥19॥

॥ दोहा॥

त्राहि त्राहि दुख हारिणी, हरो वेगि सब त्रास। जयति जयति जय लक्ष्मी, करो शत्रु को नाश॥

रामदास धरि ध्यान नित, विनय करत कर जोर। मातु लक्ष्मी दास पर, करहु दया की कोर॥

श्री लक्ष्मी चालिसाचे पठण करण्याचे फायदे

हिंदू धर्मात, देवी लक्ष्मीला संपत्ती आणि समृद्धीची देवी मानले जाते. संपत्ती आणि वैभवाची देवी लक्ष्मी जी यांनाही आदिशक्तीचे रूप मानले जाते, जिची भक्तीभावाने उपासना केल्याने माणसाला संपत्ती आणि समृद्धी मिळते. आजच्या काळात माणसाचे जीवन संपत्ती आणि संपत्तीशिवाय अपूर्ण आहे. कलियुगात ज्या देवतांची सर्वात जास्त पूजा केली जाते त्यापैकी एक लक्ष्मी देवीआहे. पुराणानुसार, देवी लक्ष्मीचा स्वभाव अतिशय चंचल आहे आणि ती एका जागी जास्त काळ थांबत नाही. हेच कारण आहे की जर माणसाने पैशाचा आदर केला नाही तर तो गरीब व्हायला वेळ लागत नाही. माता लक्ष्मीची उपासना केल्याने केवळ धनच नाही तर नाव आणि कीर्तीही मिळते. त्यांची पूजा केल्याने वैवाहिक जीवनही सुधारते. पैशाची कितीही अडचण असली तरी देवी लक्ष्मीची विधिवत पूजा केली तर नक्कीच धनप्राप्ती होते.

लक्ष्मी चालिसाचे पठण करण्याची योग्य पद्धत

देवी लक्ष्मीची उपासना करणार्‍या भक्तांच्या जीवनातील गरिबी दूर होते. श्री लक्ष्मी चालिसाचे यथायोग्य पठण केल्याने माता लक्ष्मी लवकर प्रसन्न होते आणि व्यक्तीला कधीही पैशाची कमतरता भासत नाही. चला तर मग जाणून घेऊया, श्री लक्ष्मी चालिसाचे पठण करण्याची योग्य पद्धत

हिंदू धर्मग्रंथानुसार सकाळी लवकर उठून लक्ष्मीची पूजा करा.

दैनंदिन कामे आटोपल्यानंतर आंघोळ इतर केल्यानंतर पांढरे किंवा गुलाबी कपडे घालावे.

आता पूजेच्या ठिकाणी कमळावर बसलेल्या लक्ष्मीचे चित्र किंवा मूर्ती स्वच्छ लाल रेशमी कापडावर ठेवावा. 

लक्ष्मीसोबत गणपतीचे चित्र किंवा मूर्ती असावी.

कुमकुम, तुपाचा दिवा, गुलाबाचा सुगंधित धूप, कमळाचे फूल, अत्तर, चंदन, अबीर, गुलाल, अक्षत इत्यादींनी लक्ष्मीची पूजा करावी.

लक्ष्मी देवीला खीर अर्पण करावी.

यानंतर लक्ष्मीची आरती करावी.

आता मनापासून श्री लक्ष्मी चालिसाचे पठण करावे.