Publish Date: Wed, 25 Feb 2026 (20:03 IST)
Updated Date: Wed, 25 Feb 2026 (19:37 IST)
भेसळयुक्त किंवा शिळे पनीर खाल्ल्याने तुमच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम होऊ शकतो. म्हणून, बाजारातून पनीर विकत घेण्याऐवजी घरीच पनीर बनवणे चांगले. घरगुती पनीर फक्त अर्ध्या तासात तयार होईल. चला पनीर कसे पाहूया....
आवश्यक साहित्य
दूध: १ लिटर (शक्यतो म्हैशीचे पूर्ण साय असलेले/Full Cream दूध वापरा. गाईच्या दुधाचे पनीर थोडे पिवळसर आणि कमी प्रमाणात येते).
दूध फाडण्यासाठी: २ मोठे चमचे लिंबाचा रस किंवा २ चमचे पांढरा व्हिनेगर (Vinegar).
पाणी: अर्धी वाटी (लिंबाचा रस किंवा व्हिनेगर मिसळण्यासाठी).
मऊ पनीर बनवण्याची कृती
१. दूध उकळणे:
एका मोठ्या पातेल्यात दूध उकळायला ठेवा. दूध तळाला लागू नये म्हणून अधूनमधून ढवळत राहा.
२. दूध फाडण्याचे मिश्रण:
एका वाटीत २ चमचे लिंबाचा रस किंवा व्हिनेगर घ्या आणि त्यात तितकेच (२ चमचे) पाणी मिसळा. थेट लिंबाचा रस दुधात टाकू नका, यामुळे पनीर कडक होऊ शकते.
३. गॅस बंद करा:
दूध एकदा चांगले उकळले की गॅस बंद करा. गॅस चालू असताना दूध फाडल्यास पनीर चिवट होते. गॅस बंद केल्यावर २ मिनिटे थांबा जेणेकरून दुधाचे तापमान थोडे कमी होईल.
४. मिश्रण हळूहळू टाका:
आता लिंबू-पाण्याचे मिश्रण थोडे-थोडे दुधात टाका आणि चमच्याने हलक्या हाताने ढवळा. जेव्हा पाणी फिकट हिरव्या रंगाचे दिसेल आणि पनीर पूर्णपणे वेगळे होईल, तेव्हा मिश्रण टाकणे थांबवा.
५. पनीर गाळून घेणे:
एका गाळणीवर स्वच्छ सुती (मलमलचा) कपडा ठेवा आणि त्यावर हे फाडलेले दूध ओता. आता त्यावर थंड पाणी ओता, जेणेकरून लिंबाचा आंबटपणा निघून जाईल आणि पनीरची शिजण्याची प्रक्रिया थांबेल.
६. पाणी काढून टाकणे:
कपड्याची पोटली बांधून हलक्या हाताने दाबून जास्तीचे पाणी काढून टाका. खूप जास्त जोरात दाबू नका, थोडा ओलावा राहू द्या.
७. आकार देणे (Set करणे):
ही पोटली एका सपाट ताटात ठेवा आणि त्यावर एखादे वजनदार वस्तू (उदा. पाटा किंवा पाण्याचे भरलेले भांडे) २०-३० मिनिटांसाठी ठेवा. जास्त वेळ (तासनतास) वजन ठेवू नका, नाहीतर पनीर कोरडे होईल.
पनीर मऊ राहण्यासाठी खास टिप्स
मिठाचे पाणी: पनीरचे तुकडे केल्यावर ते वापरण्यापूर्वी ५-१० मिनिटे कोमट पाण्यात थोड्या मिठासह ठेवून द्या. यामुळे पनीर कापसासारखे मऊ होते.
तळणे टाळा: भाजी बनवताना पनीर जास्त तळू नका. जर तळायचे असेल, तर हलके तळून लगेच कोमट पाण्यात टाका.
ताजेपणा: घरगुती पनीरमध्ये प्रिझर्व्हेटिव्ह नसल्यामुळे ते २-३ दिवसात वापरून टाकावे.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik